Uluslararası ticaret, farklı ülkelerde yerleşik taraflar arasında mal veya hizmet değişimini konu alan hukuki ve ticari ilişkileri ifade eder. Bu tür ilişkilerin temelini, tarafların hak ve yükümlülüklerini belirleyen uluslararası ticari sözleşmeler oluşturur. Uygulamada uluslararası ticaret, çoğunlukla taraflar arasında kurulan satış sözleşmesi ile başlamaktadır.
Uluslararası Satış Sözleşmesi Nedir?
Uluslararası satış sözleşmesi; satıcı ve alıcının farklı ülkelerde bulunduğu, mal teslimi ve bedel ödemesinin sınır aşan nitelik taşıdığı sözleşme türüdür. Bu sözleşmeler, taraflar arasındaki ticari ilişkinin hukuki çerçevesini belirler.
Uluslararası satış sözleşmelerinde genellikle;
Satılan malın niteliği ve miktarı
Teslim şekli ve yeri
Bedel ve ödeme koşulları
Teslim süresi
Uygulanacak hukuk ve yetkili merci
gibi hususlar düzenlenir.
CISG (Viyana Satım Sözleşmesi) Uygulaması
Uluslararası mal satışına ilişkin sözleşmelerde, tarafların farklı ülkelerde bulunması ve bu ülkelerin CISG (Milletlerarası Mal Satımına İlişkin Birleşmiş Milletler Sözleşmesi)’ne taraf olması hâlinde, söz konusu sözleşme hükümleri uygulanabilir.
CISG, uluslararası ticarette yeknesaklık sağlamak amacıyla;
Sözleşmenin kurulması
Tarafların borç ve yükümlülükleri
Ayıplı ifa ve sorumluluk
Sözleşmenin ihlali ve sonuçları
gibi konuları düzenlemektedir.
Uluslararası Ticarette Kullanılan Diğer Sözleşme Türleri
Uluslararası ticari ilişkiler yalnızca satış sözleşmeleri ile sınırlı değildir. Faaliyet alanına göre farklı sözleşme türleri de kullanılabilir:
Distribütörlük sözleşmeleri
Acentelik sözleşmeleri
Franchise sözleşmeleri
Lisans ve know-how sözleşmeleri
Taşıma ve lojistik sözleşmeleri
Bu sözleşmeler, ticari ilişkinin kapsamına ve tarafların rollerine göre düzenlenir.
Sözleşmelerde Uygulanacak Hukuk ve Yetki
Uluslararası ticari sözleşmelerde, tarafların uygulanacak hukuku ve yetkili mahkeme veya tahkim merciini belirlemesi, olası uyuşmazlıkların çözümünde önem taşır. Bu hususların açık şekilde düzenlenmesi, hukuki belirlilik açısından önemlidir.
Uluslararası Ticari İlişkilerde Hukuki Değerlendirme
Uluslararası ticaret sözleşmeleri, farklı hukuk sistemlerinin ve uluslararası düzenlemelerin etkisi altında şekillenir. Bu nedenle sözleşme hükümlerinin, somut ticari ilişki ve mevzuat çerçevesinde değerlendirilmesi gerekir.
Dereli Avukatlık Bürosu, uluslararası ticaret ve sözleşmeler hukuku alanında, hukuki bilgilendirme ve uyuşmazlık süreçleri kapsamında çalışmalarını sürdürmektedir.
